Hansı yağ daha faydalıdır: Zeytun, yoxsa kokos?
Həm kokos yağı, həm də zeytun yağı sağlam qidalanmanın bir hissəsi ola bilər. Hər iki yağ növü orqanizmdə potensial zərərli iltihabi proseslərin azalmasına kömək edə bilər.
Azia.az Demokrat.az-a istinadən xəbər verir ki, lakin "Real Simple" nəşrinin danışdığı diyetoloqların fikrincə, bu yağlar arasındakı fərqləri anlamaq onların düzgün istifadəsi baxımından mühüm əhəmiyyət daşıyır.
Zeytun yağı necə əldə olunur?
Zeytun yağı zeytun ağacının meyvələrinin sıxılması yolu ilə əldə edilir və kulinariyada yüksək qiymətləndirilir. ABŞ Kənd Təsərrüfatı Nazirliyinin məlumatına görə, bir xörək qaşığı ekstra virgin (ilk soyuq sıxım) zeytun yağında 119 kalori və 13,5 qram yağ mövcuddur.
Bu yağın 9,5 qramını ürək sağlamlığı ilə əlaqələndirilən və güclü iltihabəleyhinə xüsusiyyətlərə malik olan tək doymamış yağ turşuları təşkil edir.
Bundan əlavə, E vitamini və polifenollar kimi antioksidantlar zeytun yağının sağlamlıq faydalarını artırır. Zeytun yağı çox yönlü məhsuldur: qızartma, sobada bişirmə, salatların hazırlanması və hətta xəmir məmulatlarında istifadə üçün uyğundur. Dadı növündən asılı olaraq yumşaq və yağlı notlardan tutmuş daha kəskin və ifadəli çalarlara qədər dəyişə bilər. Buna görə də yeməyin əsas dadını dəyişdirmədən bir çox reseptə əlavə oluna bilir.
Kokos yağı nə ilə fərqlənir?
Kokos yağı yetişmiş kokos meyvəsinin lətindən hazırlanır və tamamilə fərqli dad xüsusiyyətlərinə malikdir. O, tropik və bir qədər şirin dada sahibdir, eyni zamanda daha yüksək miqdarda doymuş yağ ehtiva edir.
ABŞ Kənd Təsərrüfatı Nazirliyinin məlumatına əsasən, bir xörək qaşığı kokos yağında 121 kalori və 13,5 qram yağ mövcuddur. Bunun 11,2 qramı doymuş yağlardır.
Məhz yüksək doymuş yağ tərkibi qidalanma mütəxəssisləri arasında müzakirələrə səbəb olur. Bununla belə, kokos yağında olan bəzi yağ turşuları onun da iltihabəleyhinə xüsusiyyətlərə malik olduğunu göstərir. Bu barədə 2019-cu ildə "The Journal of Nutritional Biochemistry" jurnalında dərc olunmuş elmi məqalədə qeyd edilib.
Kokos yağının özünəməxsus dadı bəzi yeməklərə, xüsusilə desertlərə və köri kimi yeməklərə fərqli ləzzət qatır ki, bu da onun əsas üstünlüklərindən biri hesab olunur.
Hansı bitki yağı daha yaxşıdır?
Mütəxəssislərin fikrincə, gündəlik istifadə üçün zeytun yağı aydın üstünlüyə malikdir. O, ürək sağlamlığını dəstəkləyir, çoxsaylı yeməklərdə istifadə oluna bilir və yeməyin dadını ciddi şəkildə dəyişdirmir.
Kokos yağı isə tropik dad notları əlavə etmək istənilən yeməklər, desertlər və xüsusi reseptlər üçün yaxşı seçimdir. Lakin yüksək doymuş yağ tərkibinə görə onun daha ölçülü istifadə edilməsi tövsiyə olunur.
Zeytun yağında kokos yağı ilə müqayisədə daha çox iltihabəleyhinə maddələr mövcuddur. Bunlara tək doymamış yağlar, polifenollar və oleokantal daxildir. Kokos yağında olan laurin turşusunun da iltihabəleyhinə təsir göstərə biləcəyi ehtimal edilsə də, onun insan orqanizmindəki təsiri zeytun yağı qədər ətraflı araşdırılmayıb.
Zeytun yağından istifadə zamanı buraxılan səhvlər
Mütəxəssislər xatırladırlar ki, zeytun yağının faydalarından tam yararlanmaq üçün onu düzgün saxlamaq vacibdir. Yağı işıq və istilik mənbələrinin yaxınlığında saxlamaq olmaz, çünki bu halda faydalı maddələrin parçalanması riski artır.
Zeytun yağı işıq keçirməyən qabda – tünd rəngli şüşə butulkada və ya metal qabda saxlanmalıdır.
Jalə